Czy dofinansowanie do instalacji fotowoltaicznej to dobre rozwiązanie?

Chęć zainwestowania w instalacje fotowoltaiczne wyraża coraz większa liczba zarówno osób fizycznych, prowadzących domowe gospodarstwo, jak i firm, instytucji publicznych czy rolników. Prąd elektryczny pozyskiwany dzięki instalacjom fotowoltaicznym jest całkowicie za darmo, po spłaceniu kosztów zakupu części oraz montażu. Coraz bardziej świadomie zaczynamy też myśleć o pozyskiwaniu energii w bardziej ekologiczny sposób, ze źródeł odnawialnych, widząc w jaki sposób tradycyjne sieci energetyczne wpływają na środowisko naturalne. Jednym z powodów, dla którego również warto rozważyć tego typu rozwiązanie, są dofinansowania dostępne obecnie dzięki funkcjonującym programom. Dotacje i dofinansowania pozwalają pokryć część kosztów do poniesienia na samym początku, choć nie jest to jedyne rozwiązanie umożliwiające tego typu wydatek. Nawet bez pozyskania dofinansowania, opłacalność instalacji fotowoltaicznych nie jest porównywalna z innymi sposobami oszczędności wprowadzanych w domowym lub firmowym budżecie.

 

Dotacje rządowe i samorządowe w Polsce na panele fotowoltaiczne

Konieczność zmian w gospodarce i przejście na odnawialne, bardziej ekologiczne źródła pozyskiwania energii dostrzegają nie tylko indywidualni inwestorzy, ale także rządy państw. Wychodząc naprzeciw takim rozwiązaniom jak fotowoltaika pozwalająca na znaczne oszczędności w budżecie związane z opłatami za prąd, Rząd RP uruchomił m.in. w 2019 roku program Mój Prąd. Można także skorzystać z innych programów prowadzących nabór wniosków o dotacje lub dofinansowania, jak Prosument 2, Czyste Powietrze czy regionalne programy funkcjonujące w poszczególnych województwach. Jakie są obecnie możliwości pozyskania dotacji rządowych i samorządowych w Polsce na panele fotowoltaiczne – oto przegląd najważniejszych z nich.

 

1. Mój Prąd

23 lipca 2019 roku premier Mateusz Morawiecki poinformował o uruchomieniu jeszcze w tym roku rządowego programu Mój Prąd, który pozwala na uzyskanie bezzwrotnej dotacji obejmującej do 50 procent kosztów kwalifikowanych na każdą nową instalację fotowoltaiczną, ale tylko do wysokości 5 tys. zł. Program przeznaczony jest wyłącznie dla osób fizycznych, a jego całkowity budżet wynosi 1 miliard zł, co pozwala skorzystać z dotacji ok. 200 tys. rodzin. Operatorem programu został Narodowy Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej – to właśnie tam przyjmowane są wnioski o dotację. Ich nabór rozpoczął się jeszcze w 2019 roku i potrwa do momentu wyczerpania się funduszy przeznaczonych na ten cel. Szacuje się, że może to zająć do dwóch lat. Wnioski o dotację w programie Mój Prąd można składać osobiście w siedzibie NFOŚiGW w Warszawie, pocztą oraz elektronicznie, jeśli osoba składająca wniosek posiada profil zaufany (eGO) lub e-dowód z czytnikiem NFC podłączonym do komputera. Wszelkie szczegóły dotyczące programu Mój Prąd można znaleźć na stronie NFOŚiGW: http://nfosigw.gov.pl/.

Najczęstsze pytania i odpowiedzi odnośnie programu Mój Prąd:

1.1. Na co przyznawana jest dotacja w programie Mój Prąd?

Dotację można otrzymać wyłącznie na zakup i montaż instalacji fotowoltaicznych (w tym paneli, inwerterów, okablowania, urządzeń do montażu oraz kosztów robocizny).

1.2. Jaka musi być data zakupu i ukończenia instalacji fotowoltaicznej, aby uzyskać dotację w programie Mój Prąd?

Dotację mogą otrzymać osoby fizyczne, które zakupiły panele po 23 lipca 2019 roku. Liczy się data potwierdzenia opłaty za instalację. Z dotacji nie mogą natomiast skorzystać inwestorzy, którzy zdecydowali się na zakup instalacji fotowoltaicznej przed 23 lipca 2019 r.

1.3. Ile czasu czeka się na rozpatrzenie wniosku o dotację w programie Mój Prąd i ile ich do tej pory złożono?

Według biura prasowego NFOŚiGW średni czas rozpatrywania wniosku od momentu złożenia kompletu dokumentów do wypłaty pieniędzy wynosi około tygodnia. Do grudnia 2019 roku NFOŚiGW zdążył już wypłacić dotacje pierwszym 6,5 tysiącom beneficjentów programu Mój Prąd.

1.4. Czy od dotacji otrzymanej w programie Mój Prąd należy zapłacić podatek?

Nie, dotacje uzyskane przez inwestorów w programie rządowym Mój Prąd nie są opodatkowane podatkiem dochodowym PIT.

1.5. Co, oprócz wniosku, musi zostać dołączone do dokumentów składanych w programie Mój Prąd?

Poza oryginałem wniosku o dotację w programie Mój Prąd powinno dołączyć się cztery załączniki w postaci kopii faktury, wydrukowanego potwierdzenia przelewu lub oświadczenia o zapłacie za instalację gotówką, zaświadczenia podbitego przez OSD i oryginał oświadczenia RODO z własnoręcznym podpisem składającego.

 

2. Prosument 2

Program Prosument 2 to kolejna odsłona programu, który ma na celu wspieranie rozproszonych, odnawialnych źródeł energii poprzez dofinansowanie zakupu i montażu mikroinstalacji pozwalających w ekologiczny sposób produkować energię. Jego budżet wynosi 800 mln zł na lata 2014-2022, z możliwością zawierania umów pożyczek z dotacją do 2020 roku.

W ramach programu Prosument 2 udzielane są:

  • pożyczka/kredyt na preferencyjnych warunkach (oprocentowanie wynosi 1 procent) z dotacją łącznie do 100 procent kosztów kwalifikowanych instalacji na maksymalny okres finansowania – 15 lat;

  • dotacja w wysokości 15 procent lub 30 procent dofinansowania.

Maksymalna wysokość kosztów kwalifikowanych może wynieść od 100 do 500 tys. zł, w zależności od rodzaju przedsięwzięcia oraz beneficjenta programu. Dla każdego rodzaju instalacji określa się indywidualnie maksymalny jednostkowy koszt kwalifikowany, a wnioski do programu Prosument mogą składać osoby fizyczne, spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe, a także jednostki samorządu terytorialnego.

Najczęstsze pytania i odpowiedzi odnośnie programu Prosument 2:

2.1. Jakie instalacje OZE są finansowane w programie Prosument 2?

W ramach programu Prosument 2 można uzyskać dofinansowanie do inwestycji w źródła ciepła opalane biomasą, pomp ciepła, kolektorów słonecznych o mocy cieplnej do 300 kWt, instalacje fotowoltaiczne, małe elektrownie wiatrowe i układy mikrokogeneracyjne (np. mikrobiogazownie) o mocy elektrycznej do 40 kWe.

2.2. Czy w ramach programu Prosument 2 można otrzymać dotację bez pożyczki?

Nie, w tym programie dofinansowanie zawsze udzielane jest w formie pożyczki wraz z dotacją na w sumie 100 procent kosztów kwalifikowanych instalacji. Z tego 20-40 procent dofinansowania beneficjenci otrzymują w formie dotacji, a pozostałą część – w formie pożyczki udzielanej na preferencyjnych warunkach.

 

3. Czyste Powietrze

Kompleksowy program pozwalający na uzyskanie dotacji i pożyczki przez osoby fizyczne na demontaż starych źródeł ciepła na paliwa stałe oraz zakup i montaż nowych źródeł ciepła. W ramach dofinansowywanych przedsięwzięć poprawiających efektywność energetyczną oraz zmniejszających emisję pyłów i innych zanieczyszczeń wprowadzanych do atmosfery przez domy jednorodzinne można także:

  • docieplić przegrody budowlane,

  • wymienić stolarkę okienną i drzwiową,

  • zainstalować odnawialne źródła energii, jak kolektory słoneczne i instalacje fotowoltaiczne,

  • zamontować wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła.

 

Warto pamiętać, że w programie Czyste Powietrze dofinansowanie przyznawane jest na dopiero planowane inwestycje. Koszty poniesione przed złożeniem wniosku nie będą uwzględniane.

Najczęstsze pytania i odpowiedzi odnośnie programu Czyste Powietrze:

3.1. Jaki jest maksymalny możliwy koszt dofinansowania w programie Czyste Powietrze?

Maksymalny koszt, który kwalifikuje się do dofinansowania, od którego obliczana jest wysokość dotacji, to 53 tys. zł na budynek jednorodzinny lub wydzielony lokal mieszkalny z wyodrębnioną księgą wieczystą. Pozostałe koszty kwalifikowane mogą zostać sfinansowane pożyczką.

3.2. Jaki jest minimalny koszt kwalifikowany do dofinansowania?

Minimalny koszt kwalifikowany w ramach jednego wniosku o dofinansowanie wynosi 7 tys. zł.

3.3. Gdzie przyjmowane są wnioski o dofinansowanie w programie Czyste Powietrze?

Wnioski przyjmują wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, właściwe terytorialnie dla budynku oraz gminy, które podpisały porozumienie z WFOŚiGW. Pełna lista gmin oraz wszelkie informacje dodatkowe dotyczące programu Czyste Powietrze znajdują się na stronach WFOŚiGW: http://wfosigw.pl/

 

Regionalne programy dotacji do fotowoltaiki

Ogólnopolski program rządowy Mój Prąd, program priorytetowy Czyste Powietrze, ulgi podatkowe oraz ulgi inwestycyjne dla rolników dostępne są obecnie dla mieszkańców, firm, instytucji i innych inwestorów we wszystkich polskich województwach:

  • dolnośląskim,

  • kujawsko-pomorskim

  • lubelskim,

  • lubuskim,

  • łódzkim,

  • małopolskim,

  • mazowieckim,

  • opolskim,

  • podkarpackim,

  • podlaskim,

  • pomorskim,

  • śląskim,

  • świętokrzyskim,

  • warmińsko-mazurskim,

  • wielkopolskim,

  • zachodniopomorskim.

Ponadto w poszczególnych gminach można liczyć na pozyskanie dofinansowania ze źródeł samorządowych, np.

  • program Słoneczne Dachy dla domów wielorodzinnych i spółdzielni – funkcjonujący w województwie wielkopolskim;

  • dofinansowanie na zakup i montaż OZE – oferowane w mieście Warszawa oraz w mieście Gdynia

Innym rozwiązaniem dla inwestorów poszukujących dodatkowych źródeł finansowania na fotowoltaikę są nisko oprocentowane kredyty, które udzielane są na preferencyjnych warunkach obecnie przez większość banków w Polsce. Szybko rozpatrywane wnioski o kredyty na ten cel oraz korzystne oprocentowanie pozwalają spłacić zaciągniętą pożyczkę na ogół w trakcie 10 lat, przez co przez resztę czasu pracy paneli fotowoltaicznych, gwarantowaną przez producentów obecnie na ok. 25-30 lat, generują one zupełnie darmowy prąd.

 

Ulgi podatkowe

Wśród dodatkowych udogodnień dla inwestorów poszukujących możliwości zakupu i montażu instalacji fotowoltaicznych znalazły się także ulgi podatkowe. Mogą z nich skorzystać zarówno osoby fizyczne, jak i firmy czy podatnicy podatku rolnego. Wśród wprowadzonych nowych przepisów znajdują się:

  • ulga termomodernizacyjna – pozwalająca na odliczenie od podstawy podatku dochodowego odliczyć wartość brutto instalacji (do łącznej kwoty 53 tys.); ulga, która może wynieść nawet 32 procent obejmuje wszystkich podatników PIT, którzy rozliczają swoje podatki według skali podatkowej (stawki 17 procent lub 32 procent), rozliczających się zgodnie z 19-procentowym podatkiem liniowym lub opłacających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych;

  • ulga inwestycyjna dla rolników wynosząca 25 procent kosztów inwestycji, odliczanych od podatku rolnego; jeśli koszt inwestycji przekroczy wysokość rocznej opłaty rolnej, można tego typu odliczenia dokonywać co roku, przez okres do 15 lat;

 

Jak uzyskać dofinansowanie na fotowoltaikę?

Procedury składania wniosków o dofinansowanie na fotowoltaikę zostały maksymalnie uproszczone, istotne są natomiast terminy, w jakich chcemy złożyć dokumenty oraz realizacja inwestycji. Warto w tym celu skorzystać z pomocy firm działających od lat na rynku energii odnawialnych, które zazwyczaj doskonale orientują się także, jak można uzyskać dotację, w jakim programie i jakiego typu dokumenty są do tego potrzebne. Są w stanie także doradzić, czy programy dotacyjne czy też inne źródła finansowania instalacji fotowoltaicznych będą najkorzystniejsze w indywidualnym przypadku.
 

Nowe przepisy w dziedzinie fotowoltaiki

Dzięki nowelizacji ustawy o OZE zmieniona została definicja prosumenta, czyli podmiotów, które wprowadzają do sieci publicznej nadwyżki wyprodukowanej w mikroinstalacji energii. Wcześniej prosumentami mogły być jedynie osoby fizyczne. Obecnie firmy posiadające mikroinstalacje fotowoltaiczne, czyli instalacje do 50 kW mogą skorzystać z możliwości bilansowania albo bezgotówkowego rozliczania energii wprowadzonej do sieci z energią pobraną z sieci. Nie tylko zwiększa to opłacalność inwestycji w fotowoltaikę dla firm, ale zmieni również kwestie związane ze sprzedażą przez nie energii. Przed nowelizacją wyprodukowane nadwyżki energii mogły być jedynie sprzedawane w niskiej cenie. Obecnie firmy mogą przechować nadmiar wyprodukowanej energii w sieci dla własnych celów i wykorzystania przez 365 dni od momentu wprowadzenia lub sprzedać tę nadwyżkę.